چقدر این احکام رو به خیلی ها گفتم و عمل نکردند متاسفانه...خب به هر حال الان عکساشون دست هر کس و ناکسی هست و عین خیالشون هم نیست...از طریق ایمیل و فیس بوک و عروسی و هزار کوفت و زهر مار دیگه...خدا همه رو هدایت کنه...انشالله
« قرآن و نگاه نامحرم »


پرسش 1 : آیا درباره نگاه به نامحرم آیه ای در قرآن وجود دارد ؟


« قُل لِّلْمُؤْمِنِينَ يَغُضُّوا مِنْ أَبْصَارِهِمْ... » (1)

(به مومنان بگو : چشمهای خود را از نگاه به نامحرم فرو گیرند.)

« وَقُل لِّلْمُؤْمِنَاتِ يَغْضُضْنَ مِنْ أَبْصَارِهِنَّ ... » (2)


(و به زنان باایمان بگو : چشمهای خود را از نگاه هوس آلود فرو گیرند).


گفتنی است اگر انسان بخوبی بداند «عالم محضر خداوند است» و باور کند که هیچ یک از اعمال و حرکات ما از دید الهی پنهان نیست ،

و این مطلب را بارها و بارها به خود تلقین کند تا به مرحله احساس و باور قلبی برسد.

ترک عملی که موجب ناخشنودی خداوند است  کاری ممکن و شدنی می باشد.


پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) در حدیثی می فرمایند :


« یابن آدم... و اِن نازَعک بَصرُکَ الي ما حَرمَت علیک فقد اَعنتُکَ علیه بطبقتَینِ فاطبق » (3)


(فرزند آدم ! ... اگر چشمت بخواهد تو را به نگاه حرام بکشاند من دو پلک در اختیار تو قرار داده ام ، پس آنها را فرو بند).

و نیز پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله و سلم) می فرمایند :

« هر چشمی در روز قیامت گریان است ، مگر سه چشم :

چشمی که از خوف خداوند بگرید و چشمی که از محارم الهی بسته گردد و چشمی که در راه خدا بیدار بماند »

حضرت صادق (علیه السلام) در حدیثی نورانی می فرمایند :

« النّظرُ سهمٌ مسموم مِن سَهامِ ابلیس مَن ترَکها لله عَزّوجلّ لا لِغیرِه اعقبه آمِناً و ایماناً یَجد طَعمه » (4)

(نگاه ناروا تیری مسموم از تیرهای شیطان است.

هرکس آن را تنها بخاطر خدا ترک کند ، خداوند آرامش و ایمانی به او می دهد که طعم گوارای آن را در خود می یابد ) .


امیرمومنان علی (علیه السلام) می فرماید :

« هر کس چشمش را آزاد بگذارد ، حسرتش زیاد می گردد ».

پی نوشتها :
----------------
[size=84]1- سوره مبارکه نور آیه 30
2- سوره مبارکه نور آیه 31
3- اصول کافی جلد 8 صفحه 219 ، نشر دارالکتب الاسلامیه

4- میزان الحکمه جلد 4 صفحه 3292 ، نشر دارالحدیث

« نگاه های حرام »


پرسش 2 :  نگاه های ممنوع و حرام کدام است ؟

نگاه های حرام عبارتند از :


1- نگاه به چهره آرایش کرده زن

2- نگاه به زیور آلات زن

3- نگاه به عکس بی حجاب زن آشنا

4- نگاه با ریبه (ترسِ افتادن به حرام)

5- نگاه به بدن مرد نامحرم (به جز صورت و دستها)

6- نگاه به تمام بدن زن نامحرم (بجز صورت و دستها تا مچ)

7- نگاه هوس آلود (هر چند به صورت و دستها و یا به بدن همجنس)


« نگاه های حلال »


پرسش 3 : نگاه های حلال و جایز کدام است ؟

نگاه های جایز (بشرط آنکه بدون قصد لذت و ریبه باشد) عبارتند از :

1- نگاه به زن روستانشین که نوعاً خود را نمی پوشاند. (1)

2- نگاه به عکس بی حجاب زن ناشناس

3- نگاه به همجنس (بجز عورت)

4- نگاه به زن بمنظور ازدواج (با شرایط خاص)

5- نگاه به زن کهنسال (2) که هیچگونه رغبتی به ازدواج با او نیست.

6- نگاه به زن غیر مسلمان ، خواه از اهل کتاب باشد یا نه. (3)


تبصره :

جواز نگاه های یاد شده در صورتی است که با قصد لذت و یا ترس از افتادن در گناه همراه نشود.

پرسش 4 :  حکم نگاه کردن به صورت نامحرم چیست ؟ اگر بطور «خیره» و نه از روی قصدی و غرضی باشد ، باز هم اشکال دارد ؟



همه مراجع (بجز صافی) : نگاه به نامحرم ، اگر بدون قصد لذت و ترس افتادن به حرام باشد ، اشکال ندارد. ولی اگر با یکی از این دو مشخصه باشد ، جایز نیست.


آیت الله صافی : نگاه به قصد لذت حرام است و بدون قصد لذت و ترس افتادن به حرام نیز بنا بر احتیاط واجب جایز نیست.


تبصره :

فرض مساله در رساله های عملیه ، درمورد نگاه عمدی و پیوسته است. وگرنه نگاه اتفاقی ، به فتوای همه مراجع تقلید اشکالی ندارد.

« نگاه به پای نامحرم »


پرسش 5 : آیا نگاه به پای نامحرم (از مچ به پایین) ، جایز است ؟


همه مراجع (بجز مکارم) :  خیر ، نگاه به پای زن نامحرم از مچ به پایین نیز - هرچند بدون قصد لذت - حرام است.

آیت الله مکارم :  آری ، ولی بهتر است که نگاه نکند.

« نگاه از آینه »


پرسش 6 : آیا نگاه به موهای زن نامحرم از داخل آینه جایز است ؟


همه مراجع :  خیر جایز نیست.

تبصره :

حکم نگاه از آینه ، شیشه ، آب صاف و مانند آن ، با عکس و فیلم زن تفاوت دارد.

نگاه از داخل آینه به زن نامحرم جایز نیست. ولی نگاه به عکس و فیلم او - اگر ناآشنا باشد - بدون قصد لذت جایز است.

« نگاه به زیبایی ها »


پرسش 7 : اگر انسان همانطور که از دیدن باغ و گلستان لذت می برد ، از نگاه کردن به چهره زن لذت ببرد. آیا این کار حرام است و مصداق قصد لذت به حساب می آید ؟


همه مراجع : این گونه نگاه ها چون جنبه لذت جنسی دارد ، جایز نیست.

« نگاه به مانتویی »


پرسش 8 : آیا نگاه به برجستگی های بدن زن نامحرم (سینه و پشت) از روی لباس و مانتو جایز است ؟


همه مراجع :  اگر با قصد لذت باشد و یا بترسد که به گناه بیفتد ، نگاه به این مواضع جایز نیست.


عکس و فیلم نامحرم

عکس و فیلم ناشناس
پرسش 42 . نگاه مرد به عکس و فیلم بی حجاب زن ناشناس ، چه حکمی دارد ؟
 همه مراجع : اگر بدون قصد لذت و ترس افتادن به گناه باشد و مفسده ای در بین نباشد ، اشکال ندارد . (81)
 تبصره . هر چند تعبیر (( بدون قصد لذت و ترس افتادن به گناه ))  در برخی منابع ذکر نشده ؛ ولی این مسأله مورد اتفاق همه فقیهان است .

نگاه خواستگاری به عکس

پرسش 43 . آیا مرد می تواند برای آگاهی از خصوصیات جسمی و زیبایی دختری که می خواهد با او ازدواج کند ، عکس یا فیلم او را مشاهده کند ؟ در صورتی که دختر فامیل یا آشنا باشد ، چه حکمی دارد ؟

همه مراجع : اگر بدون قصد لذت باشد ، اشکال ندارد ، هرچند آن دختر از فامیل و آشنایان باشد . (82)
عکس و فیلم آشنا
پرسش 44 . نگاه کردن به عکس و فیلم های زنان فامیل و آشنا که در آن بدون حجاب مشاهده می شوند چگونه است ؟
 آیات عظام امام ، تبریزی و نوری : اگر از زنانی اند که به حفظ حجاب شرعی پایبند هستند ، نگاه کردن به عکس و فیلم آنان حرام است . (83)
 آیات عظام بهجت و فاضل : بنابر احتیاط واجب نگاه کردن به عکس و فیلم آنان جایز نیست . (84)
 آیات عظام سیستانی ، مکارم و وحید : اگر از زنانی اند که به حفظ حجاب شرعی پایند هستند ، بنابر احتیاط واجب نگاه کردن به فیلم و عکس آنان جایز نیست . (85)
 آیات عظام خامنه ای و صافی : نگاه کردن به عکس و فیلم آنان ( به ویژه در مواردی که در معرض هتک و فساد باشند) حرام است . (86)
پرسش 45 . نگاه به عکس و فیلم برخی از فامیل ها و آشنایان که از نظر حجاب بی بند و بار و بی باک هستند ، حکمش چیست ؟
آیات عظام امام ، تبریزی ، سیستانی ، مکارم و وحید : اگر باعث مفسده نشود ، اشکال ندارد . (87)
 آیات عظام بهجت فاضل و صافی : بنابر احتیاط واجب نگاه به عکس و فیلم آنان جایز نیست .چ
 آیة اللّه خامنه ای : نگاه کردن به عکس و فیلم آنان جایز نیست . (88)
عکس از دنیا رفته
پرسش 46 . حکم مشاهده و فیلم زنان فیلم که از دنیا رفته اند چیست ؟
همه مراجع : حکم نگاه به عکس و فیلم دوران حیات آنان را دارد و هیچ تفاوتی نمی کند . (89)

عکس بازیگران

پرسش 47. اخیراً از بازیگران زن پوستر هایی تهیه شده است . برخی از آنان موهای خود را بیرون انداخته اند و برخی دیگر لباس های تنگ و اندام نما پوشیده و عکس انداخته اند ، در این مورد حکم چگونه است ؟

همه مراجع : اگر نشر و نگاه به آنان باعث مفسده گردد ، جایز نیست . (90)

نگاه به عکس دختر

پرسش 48. نگاه کردن به عکس بی  حجاب دختربچه های ممیز ، چگونه است ؟

همه مراجع : اگر با قصد لذت نباشد و باعث مفسده نشود ، اشکال ندارد . (91)
عکس دوران کودکی
پرسش  49 . دیدن عکس کودکی زنان نامحرم ، در صورتی که پوشش کافی نداشته باشند ، چه حکمی دارد ؟
همه مراجع ( به جز سیستانی ) : اگر نگاه به آن باعث هتک آنان و تحریک شهوت نشود اشکال ندارد . (92)
 آیة اللّه سیستانی : اگر عکس یاد شده از وضع کنونی زن یاد کند و او را نیز بشناسد ، بنا بر احتیاط واجب جایز نیست.(93)

فیلم های صدا و سیما

پرسش 50 . نگاه به فیلم های ایرانی و خارجی که در آنها حجاب رعایت نمی شود و از صدا وسیما پخش می شوند ، چه حکمی دارد ؟

همه مراجع : اگر بدون قصد لذت و ترس افتادن به حرام باشد و باعث مفسده و انحرافات اخلاقی نشود ، اشکال ندارد . (94)
فیلم های وزارت ارشاد
پرسش 51 . نگاه به فیلم های داخلی و خارجی که به وسیله ی وزارت ارشاد اجازه داده شده است ، چه حکمی دارد ؟
 همه مراجع : اگر ( در حد ابتذال نبوده ) و بدون قصد لذت و ترس افتادن به گناه باشد و باعث مفسده و انحرافات اخلاقی نشود ، اشکالی ندارد ( خواه فیلم داخلی باشد یا خارجی ) . (95)
پخش زنده و غیر زنده
پرسش 52 . حکم تماشای زن بی حجاب در رسانه های تصویری به صورت غیر زنده و زنده چیست ؟
 همه مراجع ( به جز تبریزی و خامنه ای ) : اگر بدون قصد لذت و ترس افتادن به گناه باشد و باعث
مفسده نشود ، اشکالی ندارد . و تفاوتی بین پخش زنده و غیر زنده نمی کند . (96)
 آیة اللّه تبریزی :  بین پخش زنده و غیر زنده تفاوت است ، اگر به طور غیر زنده پخش شود و باعث مفسده نشود ، اشکال ندارد و اگر به طور زنده باشد ، نگاه به آن ( هر چند باعث مفسده نیز نشود ) جایز نیست . (97)
 آیة اللّه خامنه ای : بین پخش زنده و غیر زنده تفاوت است ، اگر به طور غیر زنده پخش شود و بدون قصد لذت و ترس افتادن به حرام باشد و باعث مفسده نشود ، اشکال ندارد و اگر به طور زنده باشد ، بنا بر احتیاط واجب ، نگاه به آن ( هر چند باعث مفسده نیز نشود ) جایز نیست .(98)

تفاوت فیلم و عکس

پرسش 53 . آیا نگاه به فیلم با نگاه به عکس زن نامحرم بی حجاب تفاوت دارد ؟

 همه مراجع ( به جز تبریزی و خامنه ای ) : بین فیلم و عکس تفاوتی در حکم نیست و فیلم همان عکس متحرک است .
 آیة اللّه تبریزی : بین فیلمی که به طور غیر زنده و غیر مستقیم پخش می شود و عکس تفاوتی در حکم نیست ؛ ولی نگاه به فیلم زنده حکم نگاه به شخص را دارد و با عکس فرق می کند .
 آیة اللّه خامنه ای : بین فیلمی که به طور غیر زنده و غیر مستقیم پخش می شود و عکس تفاوتی در حکم نیست ؛ ولی نگاه به فیلم زنده بنا بر احتیاط واجب حکم نگاه به شخص را دارد و با عکس فرق می کند .(99)

مشاهده نامحرم در چت

پرسش 54 . آیا در چت با نامحرم در اینترنت می توان به چهره بی حجاب او که از دوربین کامپیوتری مشاهده می شود ، نگاه کرد ؟

 همه مراجع (به جز تبریزی و خامنه ای ) : اگر بدون قصد لذت و ترس افتادن به حرام باشد و باعث مفسده نشود ، اشکال ندارد .
 آیة اللّه تبریزی : نگاه به آن ( هرچند باعث مفسده نیز نشود ) جایز نیست .
 آیة اللّه خامنه ای : بنابر احتیاط واجب نگاه به آن ( هرچند باعث مفسده نیز نشود ) جایز نیست .
عکس و فیلم مبتذل
پرسش 55 . نگاه به فیلم های مبتذل که بیشتر زنان غیر مسلمان در آن بازی می کنند - در صورتی که موجب تحریک انسان نشود - چه حکمی دارد ؟
 همه مراجع ( به جز تبریزی و سیستانی ) : با توجه به اینکه دیدن این گونه فیلم ها به طور معمول شهوت برانگیز است و موجب ارتکاب گناه می باشد ، نگاه به آنها حرام است . (100)
 آیة اللّه تبریزی : نگاه به فیلم هایی که موجب تحریک شهوت بر حرام یا ترویج فساد در جامعه باشد ، جایز نیست . (101)
آیة اللّه سیستانی : اگر بدون قصد لذت و ترس افتادن به گناه نیز باشد، بنا بر احتیاط واجب نگاه به زنان جایز نیست .(102)

عکس مبتذل غیر مسلمان

پرسش 56 . نگاه کردن به عکس های عریان و برهنه زنان و مردان غیر مسلمان چه حکمی دارد ؟

 آیات عظام امام ، تبریزی ، خامنه ای ، سیستانی ، فاضل و وحید : اگر با قصد لذت باشد ، حرام است و بنابر احتیاط واجب بدون  قصد لذت و ترس افتادن به حرام نیز جایز نیست . (103)
 آیات عظام بهجت ، صافی ، مکارم و نوری : نگاه به آن جایز نیست ؛ هرچند بدون قصد لذت باشد . (104)

دفع افسد به فاسد

پرسش 57 . آیا به منظور جذب جوانان و نرفتن آنان به سمت برنامه های مبتذل ماهواره ای ، جایز است کمی در پخش فیلم های رسانه های داخلی تساهل ورزید ؟
 همه مراجع : خیر ، این کار جایز نیست . (105)

عکس و فیلم آموزشی

پرسش 58 . نگاه کردن به عکس های عریان موجود در کتاب های پزشکی که آموزش آن برای دانشجویان ضروری است چه حکمی دارد ؟

 همه مراجع : اگر بدون قصد لذت و ترس افتادن به حرام باشد ، اشکال ندارد . (106)
 تبصره . فرض مسأله جایی است که نگاه به عکس های یاد شده جهت آموزش برای دانشجویان ضروری باشد .
پرسش 59 . دیدن فیلم های آموزشی ( غیر ضروری ) یا جستجوی اینترنتی که شامل برخی صحنه های مهیج است چه حکمی دارد ؟
 همه مراجع ( به جز تبریزی و سیستانی ) : نگاه به این فیلم ها و صحنه ها - که مهیج و شهوت برانگیز است - جایز نیست . (107)
 آیة اللّه تبریزی : نگاه به این فیلم ها که باعث تحریک شهوت بر حرام و یا ترویج فساد در جامعه می شود ، جایز نیست.
 آیة اللّه سیستانی : نگاه به این فیلم ها و صحنه ها با قصد لذت ، حرام است و بنا بر احتیاط واجب بدون قصد لذت و ترس افتادن به گناه نیز جایز نیست .

فیلم آموزش جنسی

پرسش 60 . حکم نگاه به فیلم های روش آموزش جنسی چیست ؟

 همه مراجع ( به جزتبریزی و سیستانی ) : نگاه به این گونه فیلم ها که به طور معمول با نگاه شهوت برانگیز همراه است جایز نیست . (108)
 آیة اللّه تبریزی : نگاه به این گونه فیلم ها که باعث تحریک شهوت بر حرام یا ترویج فساد در جامعه می شود ، جایز نیست . (109)
 آیة اللّه سیستانی : اگر به قصد لذت و شهوت باشد ، حرام است و بدون آن نیز ، بنا بر احتیاط واجب جایز نیست . (110)

فیلم تحریک زناشویی

پرسش 61 . آیا زن و شوهر برای تحریک جنسی ، می توانند به فیلم های سکس و مبتذل نگاه کنند ؟
 همه مراجع ( به جز تبریزی ) : خیر ، تحریک شهوت به وسیله فیلم های مبتذل و جنسی جایز نیست . (111)
 آیة اللّه تبریزی : نگاه به فیلم هایی که باعث تحریک شهوت بر حرام یا ترویج فساد در جامعه می شود ، جایز نیست . (112)
پرسش62 . اگر شوهر اصرار زیاد کند بر اینکه با او فیلم مبتذل نگاه کنم تکلیف چیست ؟
همه مراجع ( به جز تبریزی و سیستانی ) : اطاعت از شوهر در این زمینه واجب نیست و  نگاه به این نوع فیلم ها که به طور معمول با نگاه شهوت برانگیز همراه است ، جایز نیست . (113)
 آیة اللّه تبریزی : اطاعت از شوهر در این زمینه واجب نیست و نگاه به این گونه فیلم هایی که باعث تحریک شهوت بر حرام یا ترویج فساد در جامعه می شود ، جایز نیست . (114)
آیة اللّه سیستانی : اطاعت از شوهر در این زمینه واجب نیست و نگاه به این نوع فیلم ها اگر با قصد لذت باشد ،حرام است و چنانچه بدون قصد لذت و ترس افتادن به حرام نیز باشد بنابر احتیاط واجب جایز نیست. (115)
 تبصره . اطاعت از شوهر جایگاه خاصی دارد و مورد یاد شده از این قبیل نیست .

نگاه متأهل به فیلم

پرسش 63 . آیا در مشاهده فیلم های شهوت انگیز ، بین فرد متأهل و مجرد تفاوتی دارد ؟

 همه مراجع : نگاه به فیلم های محرک  و شهوت انگیز ،جایز نیست و بین فرد مجرد و متأهل تفاوتی ندارد. (116)

سانسور فیلم مبتذل

پرسش 64 . دیدن فیلم های مبتذل به منظور سانسور کردن آن ، چه حکمی دارد ؟

 آیات عظام امام ، خامنه ای ، فاضل و مکارم : اگر بدون قصد لذت و ترس افتادن به حرام باشد ، برای مأموران نظارت در مقام انجام وظیفه قانونی ، به مقدار ضرورت اشکال ندارد ؛ ولی باید از قصد لذت اجتناب کنند و واجب است افرادی که برای نظارت و بررسی گمارده می شوند از جهت فکری و روحی زیر نظر راهنمایی مسئولین باشند . (117)
آیات عظام بهجت ،صافی و وحید : فیلم ها که همیشه با نگاه شهوت برانگیز همراه است ، جایز نیست . (118)
 آیة اللّه سیستانی : اگر با قصد لذت باشد ، حرام است و اگر بدون قصد لذت و ترس افتادن به حرام باشد ، بنابراحتیاط واجب ، نگاه کردن به آن جایز نیست . (119)
ارضای شهوت با فیلم پرسش 65 . اگر با مشاهده فیلم های شهوت انگیز ، مقداری از شهوت انسان فروکش کند و در جلوگیری از ارتکاب حرام مؤثر باشد ، چه حکمی دارد ؟
 همه مراجع : نگاه به این فیلم های شهوت برانگیز ، جایز نیست و توجیه یاد شده موجوز ارتکاب حرام دیگر نمی شود . (120)

برنامه های ماهواره ای

پرسش 66 .نظر مراجع بزرگوار تقلید را درباره  مشاهده برنامه های ماهواره ای بیان کنید ؟

 آیات عظام خامنه ای و مکارم : استفاده از برنامه های مفید و مشروع ( مانند برنامه های علمی و قرآنی ) هرچند فی نفسه مانعی ندارد ، ولی با توجه به اینکه برنامه هایی که از طریق این دستگاه پخش می شود غالباً دربردارنده ی آموزش افکار گمراه کننده و تحریف حقایق و برنامه های لهو و فساد هستند ، استفاده از ماهواره جایز نیست . (121)
 آیات عظام بهجت وصافی : استفاده از برنامه های مشتمل بر فساد و مخرّب جایز نیست . (122)
 آیة اللّه تبریزی : چنانچه نگاه کردن آنها باعث تهییج شهوت بر حرام یا ترویج فساد در جامعه باشد ، جایز نیست و در غیر اینصورت باید مراعات مقررات و قوانین شود . (123)
 آیة اللّه سیستانی : استفاده از ماهواره اگر مفسده نداشته باشد ، جایز است و دیدن فیم های مستهجن جایز  نیست و تهیه آن در صورتی که اطمینان پیدا شود دیگران از آن استفاده بدی نمی کنند ، اشکال ندارد . (124)
 آیة اللّه فاضل : استفاده از برنامه های مفید و مشروع آن اشکال ندارد ؛  ولی مشاهده برنامه های مشتمل بر فساد و مخرّب جایز نیست و اگر در این زمینه مقرراتی وجود دارد ، باید رعایت شود . (125)

آنتن ماهواره

پرسش 67 . حکم خرید و فروش آنتن ماهواره چیست ؟

 آیات عظام امام و وحید : اگر منافع حرام و نامشروع آن بیش  از منافع حلال آن باشد - به گونه ای که منافع حلال بسیار نادر گردد - خرید و فروش آن جایز نیست و اگر قانونی در این زمینه وجو دارد باید مراعات گردد .
آیات عظام خامنه ای و مکارم : دستگاه مذکور هرچند از آلات مشترک است که قابلیت استفاده حلا ل را دارد ، ولی چون غالباً از آن بهره برداری حرام می شود و افزون بر این بهره گیری از آن در خانه ، مفاسد دیگری را هم در بر دارد ، بنابراین خرید و استفاده از آن در خانه جایز نیست ، مگر برای کسی که اطمینان دارد ازآن استفاده حرام نمی کند و نصب آن در خانه نیز مفسده دیگری در بر ندارد و اگر قانونی در این زمینه وجو دارد باید رعایت شود . (126)
آیات عظام تبریزی و فاضل : خرید و فروش آن در صورتی که به منظور استفاده حرام نباشد ، اشکال ندارد (و اگر قانونی در این زمینه وجو دارد ) باید بر طبق آن عمل شود . (127)
آیة اللّه صافی : خرید و فروش و استفاده مشروع از آن ، در صورتی که مجتهد جامع شرایط به ملاحظه مصالح مهمه ای آن را ممنوع نکرده باشد ، اشکال ندارد . (128)
آیة اللّه سیستانی : خرید و فروش آن جایز نیست ، مگر در صورتی که اطمینان پیدا کند که خود و یا دیگران ازآن استفاده
حرام نمی کنند . (129)
آیة اللّه بهجت : با استفاده از آن که استفاده از منافع حرام و نامشروع آن ، بیش از منافع حلال است - به گونه ای که استفاده از منافع مشروع آن بسیار نادر است - خرید و فروش آن جایز نیست . (130)
 تبصره 1 . مراجع تقلید در اصل جواز خرید و فروش آلات مشترکی که دارای منافع حلال و حرام بوده و نیز در حرمت آلاتی که منافع مقصود و غالبی آن نامشروع بوده و یا استفاده از منافع حلال و مشروع آن در بین مردم بسیار نادر بوده ، اختلاف نظر ندارند ؛ بلکه اختلاف نظر تنها در مورد و مصداق آن است ؛ یعنی آیا استفاده از برنامه های علمی و قرآنی دستگاه ماهواره ، در بین مردم در حد وفور است یا اینکه اینکه این دستگاه منافع حرام و نامشروعش بسیار بوده و به گونه ای است که زمینه دریافت برنامه های فاسد و مخرب را کاملاً فراهم می سازد ؟ هر یک از مراجع تقلید در این زمینه ( مصداق ) برداشت و نظری داشته و در قالب فتوا ارائه داده اند و عده ای از آنان به فتوای کلی اکتفا نموده و تشخیص آن را به عرف واگذار کرده اند .
 تبصره 2 . با توجه به اینکه مسأله ترویج دستگاه ماهواره در کشور ایران بعد از رحلت امام خمینی مطرح گردیده ؛ از این رو نظر ایشان در خصوص ماهواره در دست نیست ؛ ولی با توجه به مسأله 2 از کتاب تحریر الوسیلة ( در باب مسائل مستحدثه) می توان نظر ایشان را به دست آورد که در متن به آن اشاره شده است .
پرسش 68 . در صورتی که فروشنده آنتن ماهواره ، بداند که خریدار آن را به منظور استفاده حرام تهیه می کند ، حکم این معامله چیست ؟
 آیات عظام امام ، خامنه ای و مکارم : تنها دانستن باعث نمی شود که فروش آن حرام گردد ؛ ولی ( اگر در این زمینه قانونی وجود داشته باشد )  باید بر طبق آن عمل کند . (131)
 آیة اللّه صافی : تنها دانستن باعث نمی شود که فروش آن حرام گردد ؛ ولی اگر مجتهد جامع شرایط با ملاحظه مصالح مهمه ای ، آن را ممنوع کرده باشد ، باید به آن عمل کند . (132)
 آیة اللّه سیستانی : خرید و فروش آنتن ماهواره جایز نیست ؛ مگر در صورتی که اطمینان پیدا شود که او یا دیگران ، از آن استفاده حرام نمی کنند . (133)
 آیة اللّه وحید : اگر منافع مشروع و حلال آن بسیار نادر باشد ، خرید و فروش آن جایز نیست و در غیر اینصورت تنها دانستن باعث نمی شود که فروش آن حرام گردد و اگر در این زمینه قانونی وجود دارد ، باید مراعات گردد .
 آیة اللّه بهجت :با توجه به اینکه منافع مشروع و حلال آن بسیار نادر است ،خرید  و فروش آن جایز نیست.

استفاده از اینترنت

پرسش 69 . حکم استفاده از اینترنت را بیان کنید .

 همه مراجع : اینترنت از آلات مشترک است ؛ از این رو استفاده از سایت های مشروع و حلال اشکال ندارد.(134)
پرسش 70 . در مراجعه به سایت های اینترنتی خارجی ، زیاد به موارد خلاف شرع مواجه می شویم با اینکه در مسیر تحقیقات و ارتباط با تکنولوژی روز ناچار به استفاده از امکانات اینترنتی هستیم و با توجه به این که اینگونه سایت ها نهایتاً اثر سوءخود را بر روی انسان می گذارد ؟
 همه مراجع : استفاده از سایت های اینترنت در اموری که شرعاً حلال است ، اشکال ندارد . (135)

شغل کافی نت

پرسش 71 . حکم شغل کافی نت چیست با توجه به این که اینترنت کاربردهای مختلف اعم از حلال و حرام دارد و به رغم کنترل ، ممکن است عده ای به طور پنهانی بر روی برخی سایت های غیرمجاز بروند ؟

 همه مراجع : با توجه به اینکه اینترنت از آلات مشترک است ، فروش آن جایز است ، مگر طوری باشد که اشاعه منکرات و فحشا صدق کند که در این صورت حرام می شود .

ظهور عکس توسط مرد

پرسش 72. ظهور فیلم های عکاسی و میکس توسط مرد چه حکمی دارد ؟

 همه مراجع : اگر زن را نشناسد و برهنه و عریان نباشد و باعث مفسده نشود ، اشکال ندارد . (136)
پرسش 73 . حکم گرفتن عکس بدون حجاب که ظاهر کننده آن مرد نامحرم می باشد چگونه است ؟
 همه مراجع : اگر ظاهر کننده او را نشناسد و باعث مفسده نیز نشود اشکال ندارد . (137)

فیلم برداری مجالس

پرسش 74 . در حالی که می دانیم مردان فامیل و آشنا فیلم ما را مشاهده می کنند ، آیا بر ما (زنان) جایز است، بدون حجاب در مقابل فیلم بردار ظاهر شویم ؟

 همه مراجع : خیر ، باید حجاب خود را رعایت کنید . (138)
پرسش 75 . آیا جایز است زن در جشن های عروسی ، بدون اجازه شوهرش عکس بیندازد ؟

 همه مراجع : اگر عکس گیرنده زن و یا محرم باشد و ظاهر کننده ، او را نشناسد و باعث مفسده نیز نباشد ، عکس انداختن اشکال ندارد و اجازه شوهر در اینجا لازم نیست .(139)



فتوای مراجع تقلید درباره استفاده از فیس‏بوک

به گزارش خبرگزاری اهل‏بیت(ع) ـ ابنا ـ تعدادی از مراجع عظام تقلید نظر خود را درباره استفاده از شبکه‏های اجتماعی فيلترشده، از جمله فیس بوک، اعلام کردند.

سؤال: با توجه به این که وب سایت "فیس بوک" در ایران فیلتر شده است آیا ورود به چنین سایتی صرفاً برای ارتباط با دوستان و بدون هیچ فعالیت سوء علیه منافع ملی جمهوری اسلامی اشکال دارد؟

حکم استفاده، بازدید و همچنین عضویت در شبکه‌های مجازی مثل "فیس بوک" چیست؟

آیت الله العظمی حسینی خامنه‏ ای: به‌طور کلی اگر مستلزم مفسده (مانند ترویج فساد، نشر اکاذیب و مطالب باطل) بوده و یا خوف ارتکاب گناه باشد و یا موجب تقویت دشمنان اسلام و مسلمین شود، جایز نیست؛ والا مانعى ندارد.

آیت‌الله العظمی مکارم شیرازی: چنانچه این موارد برخلاف قوانین و مقررات باشد و مفسده داشته باشد جایز نیست.

آیت‌الله العظمی صافی گلپایگانی: به طور کلی استفاده از فضاهای مجازی برای جهات مشروع و صحیح که موجب فساد عقیده و اخلاق نشود بلکه بتوان از آن در جهت تبلیغ و ترویج معارف دینی استفاده کرد ‌مانعی ندارد بلکه مطلوب است؛ اما رفتن در سایت‌هایی که باعث سست‌شدن عقیده و فساد اخلاق و یا ترویج باطل باشد، حرام است.

آیت الله العظمی حسینی روحانی: عضویت در این قبیل سایت‏ها و شبکه های اجتماعی اگر موجب اعمال خلاف شرع و دین نگردد، بلامانع است.